“Qish yerni uxlatmasa, bahor dehqonni uxlatmaydi”.
Qish chillasi deyarli o‘tdi. O‘zbekistonning ko‘plab qishloq xo‘jaligi maydonlarida yer muzlamadi, keskin sovuq kunlar esa juda kam bo‘ldi. Bu holat nimaga olib keladi?
Zararkunandalar qishdan omon chiqadi. Sovuq — tabiatning tabiiy filtri edi. Yer muzlamagan qishda hasharotlar, lichinkalar va kasallik qo‘zg‘atuvchilar tirik qoladi.
Bahorda ular shunchaki uyg‘onmaydi — faol hujum qiladi.
Begona o‘tlar erta va ko‘p chiqadi. Muzlamagan yer — begona o‘t urug‘lari uchun qulay sharoitdir. Bu degani ko‘proq kurash, ko‘proq gerbitsid, ko‘proq xarajat talab etiladi.
Tuproq dam olmaydi. Qish — yerning uyqusi. Muzlash tuproqni yumshatadi, muvozanatni tiklaydi. Bu bo‘lmasa, yer bahorga charchab kiradi.
Endi meva daraxtlari uchun sinov boshlanadi. Iliq qishda daraxtlar erta uyg‘onadi. Bahorgi qayta sovuqlar esa gul va novdalarga katta zarar yetkazishi mumkin.
Namlik zaxirasi kamayadi. Qor — yerning oltin zaxirasi. Vodiy viloyatlarida qish deyarli qorsiz o‘tmoqda. Qor bo‘lmasa, bahorda suvga talab ortadi.
«Yer uxlamagan qishda, bahorda dehqon uxlamaydi», degan gap bejiz emas.
Qishda yer muzlamasa —
– muammo ko‘payadi
– xarajat ortadi
– xavf kuchayadi
Bahorga – umid bilan emas, tayyorgarlik bilan kiring. Chunki tabiat kechiktirishi mumkin, lekin kechirmaydi.
